Achtergrond: Geweldloze Communicatie© (GC) werd ontwikkeld door Dr. Marshall B. Rosenberg om intra- en interpersoonlijke relaties van compassie, samenwerking en zorgzaamheid te bevorderen. Het is toegepast in diverse omgevingen, zoals scholen, ziekenhuizen, gevangenissen en herstelrechtsystemen. Hoewel GC zoals we het nu kennen voortkomt uit onderzoek sinds de jaren 60, begonnen studies naar de impact van het model pas in de jaren 90 (Steckal, 1994). Deze systematische review heeft als doel het tot nu toe verrichte onderzoek naar GC en de bevindingen met betrekking tot de ontwikkeling van empathie te beoordelen.

Methodologie: Er werd gezocht in elektronische databases (voornamelijk ERIC, PsychINFO en ASSIA) en er werd actief overleg gepleegd met experts om artikelen, rapporten en scripties in elke taal te vinden die empirische studies over GC.

Resultaten: Uit 2634 citaties werden veertien studies geïdentificeerd, die dertien experimenten beschreven die voldeden aan de inclusiecriteria. Deze studies vertonen heterogeniteit in methoden en meetinstrumenten, waardoor een meta-analyse onmogelijk was. Acht van deze studies evalueerden de resultaten van doelgerichte workshops en vijf beoordeelden de impact van GC in praktijksituaties. Alle vijf studies werden uitgevoerd in onderwijsinstellingen. Slechts twee studies maakten gebruik van twee gevalideerde meetinstrumenten. De overige studies gebruikten andere meetinstrumenten en door onderzoekers ontwikkelde instrumenten. Niet-gerandomiseerde selectie van deelnemers, gebrek aan rapportage en een klein aantal deelnemers zijn de belangrijkste tekortkomingen die in de studies werden geconstateerd.

De resultaten met betrekking tot de ontwikkeling van empathie zijn in alle studies positief, met uitzondering van twee. Andere positieve uitkomsten hebben betrekking op een toename van communicatieve vaardigheden, verbeterde relaties, minder conflicten en nieuwe inzichten en manieren om hiermee om te gaan.

Conclusie: De veelbelovende resultaten met betrekking tot de effectiviteit van GC op de ontwikkeling van empathie, naast andere uitkomsten, zouden moeten worden bevestigd met verder onderzoek met een sterker onderzoeksdesign en meer geschikte meetinstrumenten. Een duidelijke beperking van de opgenomen studies, die ook in andere overzichten over dit onderwerp terugkomt (Butters, 2010; Lam et al., 2011 en Stepien & Baernstein, 2006), is de discrepantie tussen de constructen van het model en de gevalideerde empathiemetingen die in de jaren tachtig zijn ontwikkeld. Nieuwe, bijgewerkte instrumenten, zoals het instrument ontwikkeld door Steckal (1994), moeten worden ontwikkeld en gevalideerd om de specificiteit van het GC model te kunnen evalueren.