پرش به محتوای اصلی

تدوین برنامه آموزشی ارتباط بدون خشونت و ارزیابی اثربخشی آن بر سازگاری اجتماعی و خودکارآمدی تحصیلی دانش‌آموزان پسر پرخاشگر

مقاله مجله دانشگاهی سبحانی نجف آبادی، اعظم، فدوی، محبوبه سادات، مهداد، علی. به زبان انگلیسی (2024)
فصلنامه مطالعات روانشناختی نوجوانان و جوانان، انتشارات KMAN، 5(8)

هدف: این مطالعه با هدف تدوین ارتباط بدون خشونت و ارزیابی اثربخشی آن بر سازگاری اجتماعی و خودکارآمدی تحصیلی دانش‌آموزان پسر پرخاشگر انجام شد. 

مواد و روش‌ها: روش پژوهش شامل بخش کیفی با استفاده از تحلیل مضمون با رویکرد قیاسی و بخش کمی با طرح شبه‌آزمایشی شامل پیش‌آزمون، پس‌آزمون، گروه کنترل و دوره پیگیری دو ماهه بود. جامعه آماری در بخش کیفی شامل مقالات، کتاب‌ها و پایان‌نامه‌های مرتبط با ارتباط بدون خشونت و در بخش کمی شامل دانش‌آموزان پسر پرخاشگر پایه دوم ابتدایی (سنین 9 تا 12 سال) شهر اصفهان در سال تحصیلی 2023-2024 بود. در مجموع 36 دانش‌آموز پسر پرخاشگر به صورت هدفمند انتخاب و به صورت تصادفی در گروه‌های آزمایش و کنترل (18 دانش‌آموز در هر گروه) قرار گرفتند. گروه آزمایش ارتباط بدون خشونت طی ده جلسه 75 دقیقه‌ای به مدت ده هفته دریافت کردند. در این پژوهش از پرسشنامه‌های پرخاشگری (AQ) (آیزنک و ویلسون، ۱۹۷۵)، سازگاری اجتماعی (SAQ) (سینها و سینگ، ۱۹۹۳) و خودکارآمدی تحصیلی (ASEQ) (جینکز و مورگان، ۱۹۹۹) استفاده شد. داده‌ها با استفاده از تحلیل واریانس مختلط با نرم‌افزار SPSS نسخه ۲۳ تحلیل شدند. 

یافته‌ها: نتایج نشان داد که ارتباط بدون خشونت از نظر متخصصان از روایی محتوایی کافی برخوردار است. علاوه بر این، این برنامه بر سازگاری اجتماعی تأثیر معناداری دارد (05/0>P). 

نتیجه‌گیری: برنامه ارتباط بدون خشونت می‌تواند به عنوان روشی مؤثر برای بهبود سازگاری اجتماعی و خودکارآمدی تحصیلی دانش‌آموزان پسر پرخاشگر مورد استفاده قرار گیرد.